O Παρθενώνας το 1908 με τον φακό του Fred Boissonas.

Η οδοποιία στην Αρχαία Ελλάδα σε συσχετισμό με τον σημερινό σιδηρόδρομο, σε μία συνοπτική παρουσίαση.

Μία μελέτη βασισμένη κατά κύριο λόγο στο ερευνητικό έργο του αναπληρωτή καθηγητή της Αρχαίας Ελληνικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Γιάννη Αντ. Πίκουλα.

Ο Σιδηρόδρομος στην Αρχαία Ελλάδα

Τον Σεπτέμβριο του 1983 στην λεωφόρο Συγγρού 253 έκανε εγκαίνια η θρυλική ντίσκο Μπαρμπαρέλα που έγραψε την δική της ιστορία στην Αθηναϊκή νύχτα. Η τεράστια επιβλητική ταμπέλα της δέσποζε στην Συγγρού, αλλά δεν ήταν τίποτα μπροστά σε αυτό που έβλεπες μπαίνοντας μέσα.

Την περίοδο των γιορτών οι ντίσκο είχαν …την τιμητική τους! Ο κόσμος έκανε ουρά έξω από το μαγαζί.
Ο τότε dj της Μπαρμπαρέλα , Πέτρος Μπρατάκος, θυμάται χαρακτηριστικά τα Χριστούγεννα του ΄85 όπου η ουρά πήγαινε παράλληλα με την λεωφόρο Συγγρού και σπρωχνόντουσαν για να μπουν μέσα, μέχρι που έσπασαν την πόρτα και ήρθε η αστυνομία.

Πέρα από τα καθιερωμένα, την περίοδο των γιορτών υπήρχαν διάφορα χάπενινγκ στη Μπαρμπαρέλα, όπως τραγουδιστές, συγκροτήματα ακόμα και μαγικά σόου από τον φημισμένο για την εποχή, Ξανθό Μάγο. Κοντά στις γιορτές γινόταν και ο καθιερωμένος χορός των μαθητών της τρίτης Λυκείου με στόχο την ενίσχυση του ταμείου για την πενθήμερη εκδρομή των μαθητών.

Ο λαμπερός «μύθος» της Συγγρού

Η Μπαρμπαρέλα ήταν μια από τις μεγαλύτερες ντισκοτέκ της εποχής με μια φωτιζόμενη πίστα στην μέση, μεγέθους 120 τετραγωνικών, που έμοιαζε με την πίστα που έχουμε δει στην ταινία «Πυρετός το Σαββατόβραδο» με τον Τζον Τραβόλτα.

Τα αμέτρητα φωτορρυθμικά, η ντισκομπάλα, οι φωτοσωλήνες με νέον και ένας τεράστιος επιβλητικός καθρέφτης άφηναν άφωνους τους θαμώνες του μαγαζιού οι οποίοι όταν πήγαιναν για πρώτη φορά στην ντίσκο, έμεναν με το στόμα ανοιχτό.
Η Μπαρμπαρέλα ήταν από τις πρώτες ντισκοτέκ αμερικανικών προδιαγραφών.

Από όλες τις γωνιές της Αθήνας ο κόσμος συνέρρεε στην Μπαρμπαρέλα για να διασκεδάσει, ειδικά τα Σαββατοκύριακα, που γινόταν το αδιαχώρητο.

Γύρω στις 12 η ώρα γινόταν η καθιερωμένη έναρξη με τα οπτικά εφέ: καπνοί, λέιζερ, μπουρμπουλήθρες, κανονάκια που πετάγανε καραμέλες στο κόσμο.

Η «έναρξη», διαρκούσε περίπου 20 λεπτά και ήταν άκρως εντυπωσιακή. Στην συνέχεια ο ντιτζέι έπαιρνε το μικρόφωνο και καλωσόριζε τον κόσμο, δίνοντας του το σύνθημα για να ανέβει στην πίστα να χορέψει.

Γύρω στις 2 η ώρα, το χορευτικό πρόγραμμα διέκοπταν τα μπλουζ που διαρκούσαν περίπου μισή ώρα.
Η ώρα των μπλουζ ήταν η στιγμή που το φλερτ γεννιόταν πάνω στην πίστα.

Ο νεαρός πήγαινε στην κοπέλα και της έλεγε: «χορεύουμε;» και εάν απαντούσε «όχι» ή «είμαι κουρασμένη, πονάει το πόδι μου κλπ» πήγαινε στην επόμενη.
Κατά τη διάρκεια των μπλουζ, η πίστα γέμιζε με πάνω από 100 ζευγαράκια που δεν ήθελαν να σταματήσει ο χορός!

Οι διαγωνισμοί χορού Χαρακτηριστικοί ήταν οι διαγωνισμοί χορού που γίνονταν στις ντίσκο. Υπήρχε μια επιτροπή από γνωστά ονόματα όπως ο Στάθης Ψάλτης, ο Μάκης Δελαπόρτας, ο Πάνος Μιχαλόπουλος, ο Σταμάτης Γαρδέλης και άλλοι, οι οποίοι ψήφιζαν τον καλύτερο χορευτή.

Τα έπαθλα που δίνονταν δεν ήταν χρηματικά πόσα, αλλά προϊόντα από καταστήματα που ήταν …οι  χορηγοί του διαγωνισμού.
Πέρα όμως από τους διαγωνιζόμενους υπήρχαν και κάποιοι θαμώνες που κέρδιζαν τις εντυπώσεις με τις φιγούρες τους και γίνονταν οι κυρίαρχοι της πίστας.

Όσοι διασκέδαζαν στην Μπαρμπαρέλα θυμούνται τον χορευτή που τον αποκαλούσαν «Μουγγό». Ήταν ένας κωφάλαλος, αλλά χαρισματικός χορευτής, ο οποίος χόρευε παίρνοντας το ρυθμό από τα φωτορυθμικά. Αξέχαστοι είναι και ο Μαρίνος που έκανε το ρομπότ και το moon walk του Μάικλ Τζάκσον και ο Στηβ Σβούρα, που έκανε 30 στροφές στην σειρά.

Οι άρχοντες  των ντίσκο ήταν οι καρεκλάδες…Ψηλοκάβαλο ψαράδικο παντελόνι, φαρδιά ζώνη, λευκή κάλτσα και μαύρο παπούτσι.
Οι καρεκλάδες ανέβαιναν στην πίστα και έκαναν φιγούρες όπως σπαγγάτο, το «ελικόπτερο», στροφές και αυτοσχεδιασμούς.

Το ντύσιμο των 80ς

Αυτό πού χαρακτήριζε τα 80ς αλλά και τις ντίσκο ήταν το ντύσιμο. Πρόκειται για τη γενιά του χρώματος και του, ως ένα βαθμό, κιτς. Βάτες, σακάκια σατέν και βελούδινα, πολύχρωμα πουκάμισα, παντελόνια μπάγκι ή παντελόνια καμπάνα, φαρδιές ζώνες, μυτερά παπούτσια, ήταν μόνο μερικά από τα χαρακτηριστικά του ντυσίματος των 80ς.

Επίσης εκείνη την δεκαετία άλλαξε και το κούρεμα. Τα αγόρια είχαν χαίτη «λασπωτήρα» και φράντζες μέχρι τη μύτη και τα κορίτσια περμανάντ, ενώ τα αγόρια είχαν ξεκινήσει δειλά να βάφουν τα μαλλιά τους με οξυζενέ και τα κορίτσια να κάνουν ξανθιές ανταύγειες.

Στα 90ς χαρακτηρίστηκε η εποχή του χρώματος και των κιτς τάσεων, αλλά τελικά όσο περνάει ο καιρός τη θυμόμαστε με νοσταλγία.
Άλλωστε η γενιά των 80ς ήταν η πρώτη που μεγάλωσε χωρίς πολλούς περιορισμούς και με λιγότερα απωθημένα.

Έβγαινε πιο συχνά, διασκέδαζε και ακολουθούσε τη μόδα, που τότε παγκοσμίως έβγαινε από τα 70ς και έψαχνε μέσα από τις συνηθισμένες υπερβολές μια νέα ταυτότητα. Αυτή ήταν απλά ένα μικρό απόσπασμα της εφηβείας των σημερινών 40+….
Τελικά δεν ήταν και άσχημα.

Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας, ο Ελληνοαμερικανός ηθοποιός, με καταγωγή από τη Λακωνία, ο διάσημος Τέλης Σαβάλας, επισκέφθηκε την Ελλάδα.

Οι συνταγματάρχες, που λάτρευαν τις φωτογραφίες με καλλιτέχνες, δεν άφησαν να πάει η ευκαιρία χαμένη. Ο συνταγματάρχης Ιωάννης Λαδάς τον κάλεσε στο υπουργείο Δημόσιας Τάξης, για να τον συναντήσει. Εκεί βρισκόταν και ο δικτάτορας Στυλιανός Παττακός.

Μετά τις πρώτες συστάσεις και χειραψίες, όλα ήταν έτοιμα για τη φωτογραφία. Ξαφνικά, ο Σαβάλας ζήτησε να πάει στην τουαλέτα. Πριν μπει μέσα, άνοιξε η πόρτα των αποχωρητηρίων και εμφανίστηκε ο Παττακός, που μόλις είχε ολοκληρώσει την «ανάγκη του».

-«Που σε ξέρω;» του είπε. «Α, ναι, είσαι εκείνος ο ηθοποιός με το γουλί κεφάλι, σαν το δικό μου». Λίγα λεπτά αργότερα, βρέθηκαν πάλι στο γραφείο του Λαδά. Ο Παττακός όμως δεν κρατιόταν. Στήθηκε μπροστά σε ένα χάρτη και δείχνοντας πάνω σε αυτόν, άρχισε να λέει στον διάσημο σταρ τα «κατορθώματα» του καθεστώτος.

«Αύριο θα αναχωρήσουμε αεροπορικώς εκ του Ελληνικού αεροδρομίου. Υπεριπτάμεθα και προσγειωνόμεθα εις Θεσσαλονίκη. Κατόπιν, απογειωνόμεθα εκ Θεσσαλονίκης και υπεριπτάμεθα δια αεροδρόμιον Αλεξανδρουπόλεως». Και με τον χάρακα στο χάρτη έδειχνε απογειώσεις και προσγειώσεις για το καλό της πατρίδος. Ο Σαβάλας, αυθόρμητος όπως ήταν, και χωρίς κανένα φόβο για τους συνταγματάρχες, μιας και ήταν Αμερικανός πολίτης, δεν άντεξε και διέκοψε τον Παττακό.

«Πατριώτη, με τόσες πτήσεις ζαλίστηκα. Έχεις κανένα χάπι για τη ναυτία;» είπε χλευαστικά στον ταξίαρχο. Ο Παττακός δεν μπορούσε να κάνει τίποτα, ούτε καν να θυμώσει, μπροστά στον υψηλό καλεσμένο από την Αμερική.

«Το καφέ του Τέλη»

Ο «Έλληνας Γιούλ Μπρίνερ», όπως τον έλεγαν, λόγω της αστραφτερής καράφλας του, δήλωνε παντού και πάντα ότι ήταν Έλληνας. Όταν του είπαν να παίξει τον ντετέκτιβ Κότζακ στην τηλεόραση, ο μόνος όρος που έθεσε, ήταν ότι δεν ήθελε να υποδύεται τον Αμερικανό-πολωνό αστυνομικό Κοτζάκοβιτς, αλλά τον Ελληνοαμερικανό Κοζακόπουλο.

Κάθε φορά που τον ρωτούσαν αν μιμούνταν τον Γιούλ Μπρίνερ, αυτός έλεγε: «Είμαι δύο πόδια πιο ψηλός, 25 χρόνια νεότερος και πιο όμορφος από αυτόν».

Η καριέρα του στα αμερικανικά στούντιο άρχισε τυχαία. Ο Σαβάλας, εκτός από το πανεπιστήμιο Κολούμπια όπου σπούδασε ψυχολογία, είχε σπουδάσει ραδιόφωνο και τηλεόραση στο Ινστιτούτο Ενόπλων Δυνάμεων των ΗΠΑ. Είχε εργαστεί και στο ραδιόφωνο του ABC, όπου παρουσίασε στη Φωνή της Αμερικής τη βραβευμένη εκπομπή του «Το καφέ του Τέλη».

Σε μια οντισιόν του δικτύου CBS, ο Τέλης Σαβάλας πήγε για να στηρίξει ψυχολογικά έναν φίλο του ηθοποιό. Ο σκηνοθέτης όμως, πρόσεξε το παρουσιαστικό του Ελληνοαμερικανού και του ζήτησε να παίξει ένα μικρό ρόλο. Η συμμετοχή αυτή του άνοιξε τον δρόμο για συμμετοχή και σε νέα σίριαλ, αλλά και κινηματογραφικές παραγωγές. Μια ερμηνεία του, μάλιστα, στην ταινία Matter of Conviction, εντυπωσίασε τον Μπαρτ Λάνκαστερ. Έτσι, του ζήτησε να παίξει στην ταινία Birdman of Alcatraz (1962).

Ο Σαβάλας κέρδισε το Όσκαρ Β’ ανδρικού ρόλου, υποδυόμενος τον φυλακισμένο Φίτο Γκόμεζ. Αν και συμμετείχε σε πολλές κλασικές ταινίες του Χόλιγουντ, όπως τα «12 καθάρματα», στο τηλεοπτικό κοινό, κυρίως της Ελλάδας, έμεινε γνωστός ως ο αστυνόμος Κότζακ, με το γλειφιτζούρι στο στόμα, που έπιανε τους κακούς.

29 Δεκεμβρίου του 1953, στην Ελλάδα καθιερώνεται το κιλό αντί της οκάς και το μέτρο αντί του πήχη.

Η οκά, ήταν Οθωμανική μονάδα μέτρησης μάζας. Η μάζα η οποία αντιστοιχούσε σε μία οκά ποικίλε, στους ύστερους χρόνους της Οθωμανικής αυτοκρατορίας ορίστηκε στα 1,2829 χιλιόγραμμα.

Στην Ελλάδα η οκά αντιστοιχούσε σε 1.282 γραμμάρια και το δράμι σε 3,205 γραμμάρια και παρέμεινε σε παράλληλη χρήση με τις μονάδες του μετρικού συστήματος οι οποίες είχαν υιοθετηθεί από το 1876. Ειδικά για τη μέτρηση υγρών οι αντιστοιχίες ήταν 1 οκά = 1.280 γρ. και 1 δράμι = 3,2 γρ.

Αν και καταργήθηκε το 1952, η χρήση της οκας “επέζησε” έως τη δεκαετία του 1990 στις συσκευασίες εμφιάλωσης του ούζου, του τσίπουρου και των συναφών ποτών: 80 γρ. (“εικοσιπενταράκι”), 160 γρ. (“πενηνταράκι”), 320 γρ. (“εκατοσταράκι”), 640 γρ. (“μισοκάρικο”).

Ένα από τα πολύ γνωστά παραδοσιακά τραγούδια που στηρίζεται σε πραγματικά περιστατικά, είναι η «Μαρία η Πενταγιώτισσα».

Η κοπέλα, το πραγματικό όνομα της οποίας ήταν Μαρία Δασκαλοπούλου, ήταν γνωστή στο χωριό της το Πενταγιοί, για τις ερωτικές της περιπέτειες. Οι εραστές και οι αγαπητικοί της δημιουργούσαν συχνά επεισόδια και η ίδια θεωρείται μέχρι σήμερα, μια από τις πρώτες φεμινίστριες στην Ελλάδα….

Ο λαός τραγούδησε την ομορφιά της και τους πολυάριθμους εραστές της : «Στα Σάλωνα σφάζουν αρνιά και στο Χρισσό κριάρια και στης Μαρίτσας την ποδιά σφάζονται παληκάρια Μαρίτσα Πενταγιώτισσα, μωρή δασκαλοπούλα, εσύ τα ΄καμες ούλα!»

Ομως, μία από τις περιπέτειές της έγινε αφορμή να σκοτωθεί ο αδελφός της και η ίδια να κατηγορηθεί ως ηθική αυτουργός.

Η Πενταγιώτισσα όμως γλίτωσε την καταδίκη, αφού αθωώθηκε λόγω ωραιότητας! Την ωραία Μαρία, την οποία αποκαλούσαν και λησταρχίνα, υποδύθηκε στον κινηματογράφο το 1957 και η Αλίκη Βουγιουκλάκη….