Αλέξης Ζορμπάς (1964)

Αλέξης Ζορμπάς

Οι πρώτοι που είχαν την έμπνευση να γυριστεί ταινία το βιβλίο του Καζαντζάκη ήταν ο Αμερικανός ηθοποιός Φρέντρικ Μαρτς και η σύζυγός του -επίσης ηθοποιός- Φλόρανς Έλντριτζ. Κατά τη διάρκεια επίσκεψής τους στην Ελλάδα το 1953 είπαν σε δημοσιογράφους πως είχαν προτείνει στον Ελία Καζάν να γυρίσουν μια ταινία βασιζόμενη στον Αλέξη Ζορμπά του Καζαντζάκη. Το 1954 φημολογείτο πως η ταινία θα γυριζόταν με πρωταγωνιστή τον Μπαρτ Λάνκαστερ. Στα μέσα της δεκαετίας του 1950 ο Ζυλ Ντασένεπιχείρησε να σκηνοθετήσει ανεπιτυχώς το βιβλίο με πρωταγωνιστή τον Σοβιετικό ηθοποιό Νικολάι Τσερκάσοφ.

«Ο Άντονι Κουίν, μονοκόμματος, πελώριος και αξύριστος, είναι ένας τέλειος Ζορμπάς«, έγραψε ο Φρέντυ Γερμανός στις Εικόνες σε ρεπορτάζ του από τα γυρίσματα της ταινίας. Στα Χανιά και στις γύρω περιοχές εκτυλίχθηκε, την άνοιξη του 1964, η ιστορία του «Αλέξη Ζορμπά» όπως την εμπνεύστηκε ο Νίκος Καζαντζάκης και τη μετέφερε στην οθόνη ο Μιχάλης Κακογιάννης. Από τους δημοφιλέστερους λογοτεχνικούς ήρωες ο Ζορμπάς ταυτίστηκε κινηματογραφικά με τον Άντονι Κουίν.

Η άφιξη στην Αθήνα του πρωταγωνιστή αλλά και άλλων διασήμων ηθοποιών κατέστησε την Κρήτη και ειδικότερα τον χώρο των γυρισμάτων στο επίκεντρο του διεθνούς κινηματογραφικού ενδιαφέροντος.

Ο Άλαν Μπέιτς ερμήνευσε τον συγγραφέα, η Ειρήνη Παππά την ελκυστική και επιθετική χήρα και ο Γιώργος Φούντας τον Μαυραντώνη. Για το ρόλο της μαντάμ Ορτάνς επελέγη στην αρχή η Σιμόν Σινιορέ. Ήρθε στην Κρήτη με ορμή και διάθεση αλλά μόλις χρειάστηκε να προσθέσει χρόνια με ειδικό μακιγιάζ πανικοβλήθηκε και αποχώρησε. Τυχερή στάθηκε η αντικαταστάτριά της Λίλα Κέντροβα που την επόμενη χρονιά τιμήθηκε με Όσκαρ για την ερμηνεία της. «Η αποκάλυψη της ταινίας είναι οι Κρητικοί κομπάρσοι«, ισχυρίστηκε ο Μιχάλης Κακογιάννης που χαρακτήρισε τον Αλέξη Ζορμπά «αναρχική κωμωδία».

Η ταινία απέσπασε τρία βραβεία Όσκαρ το 1964, με σημαντικότερο το Όσκαρ β’ γυναικείου ρόλου για την ερμηνεία της Λίλα Κέντροβα, στο ρόλο της Μαντάμ Ορντάνς. Τη μουσική της ταινίας την οποία έγραψε ο Μίκης Θεοδωράκης έγινε παγκοσμίως γνωστή ως Συρτάκι. Οι σκηνές της ταινίας γυρίστηκαν στην Κρήτη.

 

Περίληψη

Ο Αλέξης Ζορμπάς, ήρωας του γνωστού μυθιστορήματος του Νίκου Καζαντζάκη, είναι μια μεγάλη διεθνής επιτυχία που άλλαξε την εικόνα της Ελλάδας στο παγκόσμιο κοινό. Ο κινηματογραφικός Ζορμπάς, που τον υποδύεται με σπάνια αυθεντικότητα ο Αντονι Κουίν, είναι ανοιχτόκαρδος, με το χαμόγελο στα χείλη, λίγο αγροίκος, πρώτος στο να ξοδεύει τα λεφτά των άλλων, έχει το καταφερτζίδικο δαιμόνιο του Ελληνα, αλλά και την τσαπατσουλιά του. Λέει σοφές κουβέντες, δεν απελπίζεται ποτέ, είναι πολυλογάς, ματάκιας, γυναικάς, χορευταράς, εκφράζει τον πόνο και τη χαρά μέσα από το τραγούδι, το χορό, το πιοτό και το σαντούρι του. Προστάτης ανυπεράσπιστων γυναικών, θεωρεί μεγαλύτερη αμαρτία το να μη δώσεις σημασία σε μια γυναίκα που σε θέλει, περιπλανώμενος και τυχοδιώκτης, είναι η ενσάρκωση του μεσογειακού πάθους, δίπλα στον συγκρατημένο Αγγλο διανοούμενο, που τον υποδύεται ένας έξοχος, ως συνήθως, Αλαν Μπέιτς. Οσκαρ ασπρόμαυρης φωτογραφίας, σκηνογραφίας, β΄ γυναικείου ρόλου.

?  Στοιχεία Ταινίας

Παραγωγή: ΗΠΑ – Βρετανία – Ελλάδα
Σκηνοθεσία: Μιχάλης Κακογιάννης
Παραγωγή: Μιχάλης Κακογιάννης
Σενάριο: Μιχάλης Κακογιάννης
Πρώτη προβολή: 14 Δεκεμβρίου 1964
Εταιρεία παραγωγής: 20th Century Fox
Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης
Πρωταγωνιστούν: Αντονι Κουίν, Αλαν Μπέιτς, Ειρήνη Παππά, Λίλα Κέντροβα,
Σωτήρης Μουστάκας, Αννα Κυριακού, Ελένη Ανουσάκη, Γιώργος Βογιατζής

Σχόλια
Loading...